درمان میگرن با rTMS: درمان سردردهای میگرنی با آر تی ام اس

میگرن چگونه با rTMS درمان می‌شود؟

درمان میگرن با rTMS بر پایه تنظیم فعالیت غیرطبیعی نورون‌های مغزی انجام می‌شود؛ فعالیتی که نقش مهمی در شروع و تداوم حملات میگرنی دارد. در افراد مبتلا به میگرن، برخی نواحی قشر مغز دچار بیش‌تحریکی یا اختلال در الگوهای ارتباطی عصبی هستند. rTMS با ارسال امواج مغناطیسی هدفمند به این نواحی، به متعادل‌سازی عملکرد عصبی کمک می‌کند.

در این روش، میدان مغناطیسی ایجادشده توسط دستگاه rTMS باعث القای جریان‌های الکتریکی بسیار ضعیف در بافت مغز می‌شود. این جریان‌ها می‌توانند مسیرهای عصبی مرتبط با پردازش درد، حساسیت به محرک‌ها و شروع حملات میگرنی را مهار یا تعدیل کنند. در نتیجه، آستانه بروز حمله میگرن افزایش می‌یابد و شدت پاسخ مغز به محرک‌های دردناک کاهش پیدا می‌کند.

از سوی دیگر، rTMS با تأثیر بر انتقال‌دهنده‌های عصبی مانند سروتونین و گلوتامات، که در پاتوفیزیولوژی میگرن نقش کلیدی دارند، به کاهش التهاب عصبی و تنظیم سیگنال‌های درد کمک می‌کند. همین مکانیسم‌ها باعث می‌شود که این روش، هم در کاهش شدت سردردهای میگرنی و هم در پیشگیری از حملات بعدی مؤثر باشد. در نهایت، انجام منظم جلسات rTMS باعث ایجاد تغییرات پایدار در الگوهای فعالیت مغز می‌شود؛ به همین دلیل، بسیاری از بیماران پس از پایان دوره درمان، کاهش قابل توجهی در تعداد روزهای درگیر با میگرن و وابستگی کمتر به داروهای مسکن را تجربه می‌کنند.

نحوه عملکرد TMS چگونه است؟

TMS، علاوه بر اینکه شدت سردردهای ضربانی میگرن را کاهش می‌دهد؛ دفعات حمله این بیماری را می‌کاهد و کنترل می‌کند. در این روش درمانی، پالس‌ها یا امواج الکترومغناطیسی، از پوست سر به سمت سلول‌های عصبی مغز ارسال می‌شوند. در این حالت، بیرونی‌ترین قسمت مغز که قشر مغزی نامیده می‌شود؛ مورد هدف قرار می‌گیرد. امواج مغناطیسی ارسال شده، یک میدان مغناطیسی با جریان الکتریکی کوچک در مغز ایجاد می‌کنند؛ به این ترتیب، برخی اعصاب تحریک می‌شوند و تغییر عملکرد می‌دهند. بنابراین، فرد کمتر در معرض بروز حمله سردردهای میگرنی قرار می‌گیرد. ^{TMS for Migraine: Benefits, Effectiveness, Precautions, and More}

درمان میگرن با TMS اخیراً توجه زیادی را به خود جلب کرده است؛ زیرا مطالعات نشان می‌دهند که این روش می‌تواند به کاهش شدت و فراوانی حملات میگرنی کمک کند. مشابه با این درمان، درمان اضطراب با rTMS نیز در حال پیشرفت است؛ و به عنوان یک روش مؤثر برای کاهش علائم اضطراب در افراد مختلف شناخته می‌شود. هر دو درمان با تحریک مغناطیسی مغز به تنظیم فعالیت‌های عصبی کمک می‌کنند؛ اما هدف هر کدام در نواحی خاصی از مغز متمرکز است.

مراحل درمان میگرن با rTMS

در ابتدا، پزشک ممکن است از شما بخواهد فرم‌ها و نظرسنجی‌هایی را تکمیل کنید. در ادامه، اندازه گیری‌هایی انجام می‌شود و تاریخچه پزشکی و وضعیت سلامتی و بیماری‌های شما به طور دقیق بررسی می‌شود. به طور معمول، یک نوار مغز (EEG یا الکتروانسفالوگرام)، برای شناسایی مناطقی از سطح بیرونی مغز که بیشترین فعالیت عصبی را دارند؛ از بیمار گرفته می‌شود. سپس، این نقشه مغزی، برای اعمال امواج الکترومغناطیس TMS به مناطقی که عملکرد مختلی دارند و به بیشترین درمان نیازمندند؛ استفاده خواهد شد. همچنین، این نقشه مغزی، در پرونده پزشکی بیمار نگهداری می‌شود؛ تا با داشتن اطلاعات پایه از عملکرد مغز، بتوان روند بهبودی مغز را پیگیری کرد.

پس از کامل شدن مراحل ارزیابی اولیه و تهیه نقشه مغزی، می‌توان جلسات درمانی rTMS را آغاز کرد. هر جلسه، حدودا 20 دقیقه طول می‌کشد. عموما بیماران به چندیدن جلسه rTMS نیاز دارند. در طول درمان، بدون اینکه دارویی وارد بدن بیمار شود؛ به صورت کاملا غیر تهاجمی و بدون درد، TMS امواج الکترومغناطیس را به مغز فرد می‌فرستد. بیمار، ممکن است ضربه‌هایی ملایم احساس کند. همچنین، برای کاهش صدای دستگاه، توصیه می‌شود از گوش‌گیر استفاده شود. در طی جلسه rTMS، بیمار کاملا هوشیاراست؛ و هیچ نیازی به داروهای بیهوشی یا حتی بی‌حسی وجود ندارد. علاوه بر این، پس از پایان جلسه، می‌توانید رانندگی کنید.

آیا rTMS در درمان میگرن مؤثر است؟

افراد مبتلا به میگرن مزمن، بیشتر از 15 روز در ماه، دردهای میگرنی را تجربه می‌کنند؛ که بسیار کیفیت زندگی آنها را کاهش می‌دهد. طبق مطالعه‌ای که در سال 2021 انجام شد؛ rTMS توانست تعداد حملات میگرنی، شدت درد مرتبط با میگرن و مدت زمان حملات را در بیماران مزمن کاهش دهد. در ادامه در سال 2022، طبق بررسی‌ها مشخص شد؛ rTMS می‌تواند تعداد حملات میگرن مزمن را از 15 روز در ماه به 8 روز کاهش دهد.

همچنین، حملات میگرنی که هم با بروز اورا (هاله) و هم بدون اورا رخ می‌دهند؛ می‌توانند توسط TMS کنترل شوند. علاوه بر این، rTMS برای همه افراد در تمام گروه‌های سنی که به میگرن مبتلا هستند؛ موثر و سودمند بوده است. با این حال، نکته قابل توجه این است که، درمان با rTMS زمانی اثرگذاری کافی و موثری دارد که جلسات به صورت منظم و کامل انجام شود. با اینکه تعداد جلسات TMS به وسعت محل درگیر میگرن بستگی دارد؛ اما معمولا جلسات درمان، 2 تا 3 بار در هفته و به مدت حدودا 4 تا 6 هفته انجام می‌شود.

تحریک مغناطیسی ترانس کرانیال، به ویژه برای افرادی که با مصرف داروهای مسکن قدیمی، تسکین نیافته‌اند؛ بسیار امیدوار کننده بوده است. rTMS هم برای تسکین درد میگرن حاد و هم برای پیشگیری و مدیریت میگرن مزمن استفاده می‌شود. در واقع، طبق آزمایشی که اخیرا انجام شده است، در میگرن حاد، به ویژه آنهایی که با اورا همراهند؛ استفاده از rTMS، باعث شد 40 درصد از بیماران، در عرض تنها دو ساعت پس از درمان، تسکین درد را تجربه کنند. در حالی که، فقط 22 درصد از بیمارانی که مسکن دریافت کرده بودند؛ بیان کردند سردردشان بهبود یافته است.

این درمان به ویژه برای افرادی که به داروهای معمول پاسخ نمی‌دهند، می‌تواند مفید باشد. همچنین، در مواقعی که افراد با سردرد شدید میگرنی مواجه هستند؛ درمان فوری سردرد شدید میگرنی نیز می‌تواند به عنوان یک گزینه برای کاهش سریع علائم استفاده شود. این روش‌ها می‌توانند به بهبود کیفیت زندگی کسانی که از میگرن رنج می‌برند، کمک کنند. با این وجود، تحقیقات بسیاری نشان دهنده این امر بوده‌اند که rTMS به عنوان راه حل پیشگیری کننده از میگرن مزمن، موثرتر بوده است. زیرا مناطق خاصی از مغز که درد را پردازش می‌کند؛ تحریک می‌کنند. به این ترتیب، فراوانی و شدت حملات میگرن مزمن را کاهش می‌دهد.

انواع TMS مورد استفاده در درمان میگرن

تحریک مغناطیسی تک‌پالس (sTMS)؛ این روش اکثرا برای درمان و تسکین فوری میگرن در زمان حمله بیماری به کار برده می‌شود. در واقع قشر مغز در یک میدان مغناطیسی قرار داده می‌شود؛ تا سردرد میگرنی مهار گردد.  تحریک مغناطیسی تکراری (rTMS)؛ این روش، در چندین جلسه متعدد با منظور پیشگیری از حملات آینده میگرن برگزار می‌گردد. طبق مطالعات، بیمارانی که با TMS درمان شده‌اند؛ به داروهای مسکن کمتری نیاز پیدا خواهند کرد. ^{Transcranial Magnetic Stimulation (TMS) for Chronic Migraine}

در پایان، درمان میگرن با TMS به عنوان یک گزینه مؤثر و غیرتهاجمی برای کاهش شدت و فراوانی حملات میگرنی شناخته شده است. با توجه به تأثیر مثبت این روش در کاهش علائم، به ویژه برای افرادی که به درمان‌های دارویی پاسخ نداده‌اند؛ TMS می‌تواند به عنوان یک درمان جایگزین یا کمکی مطرح شود. با این حال، مشاوره با پزشک متخصص برای تعیین مناسب بودن این درمان بسیار ضروری است. تحقیقات بیشتر در این زمینه می‌تواند به ارتقاء اثربخشی آن کمک کند.